Thông báo [HOT] Xem Tử vi hôm nay chính xác nhất - Xem 12 Cung Hoàng Đạo Bói Bài ngay ! ×

Nên cúng gì vào tết Đoan Ngọ mồng 5 - 5

07/06/2021 03:42
Nếu như Tết Nguyên Đán là Tết khởi đầu cho một năm thì Tết Đoan Ngọ là Tết khởi đầu cho một mùa vụ. Trong ngày này, người Việt cổ thường cầu cho mưa thuận gió hòa, nhà nhà an vui, mùa màng bội thu không bị sâu bọ quấy nhiễu.

    Tết Đoan Ngọ là một ngày lễ truyền thống rất quen thuộc với người Việt Nam, còn được gọi với tên khác là Tết diệt sâu bọ. Trong ngày này, mỗi gia đình thường có mâm lễ tổ tiên, trời đất… nên việc sắm sửa đồ lễ là không thể thiếu. Vì vậy, Tết Đoan Ngọ cúng gì luôn là một đề tài được nhiều người Việt quan tâm.

    1. Cúng Tết Đoan Ngọ vào lúc nào?

    Nếu như Tết Nguyên Đán là Tết khởi đầu cho một năm thì Tết Đoan Ngọ là Tết khởi đầu cho một mùa vụ. Trong ngày này, người Việt cổ thường cầu cho mưa thuận gió hòa, nhà nhà an vui, mùa màng bội thu không bị sâu bọ quấy nhiễu. Theo dòng chảy thời gian, sự thay đổi của cuộc sống lao động sản xuất, hiện nay Tết Đoan Ngọ không chỉ mang những ý nghĩa trên mà nó còn là thời điểm để mọi người trong gia đình có dịp sum họp, cùng nhau trừ bỏ những điều không may mắn, xua đuổi bệnh tật (những loại sâu bọ, giun sán ký sinh trong cơ thể gây bệnh…). 

    Khá nhiều người hiện nay vẫn còn thắc mắc cúng Tết Đoan Ngọ vào lúc nào là đúng bởi nếu hiểu theo mặt chữ, Đoan nghĩa là mở đầu, Ngọ chỉ giờ Ngọ, là khoảng thời gian từ 11 giờ trưa tới 13 giờ chiều. Vì vậy, giờ cúng Đoan Ngọ chuẩn nhất là từ 11 giờ đến 13 giờ. Tuy nhiên, để phù hợp với nhịp sống hiện đại, ngày nay, các gia đình thường làm lễ cúng mùng 5 tháng 5 vào sáng sớm. Tuy nhiên, thuận theo sự thay đổi của cuộc sống hiện đại, nhiều phong tục trong ngày này đã được tinh giản đi, và cúng Tết Đoan Ngọ vào lúc nào cũng không còn được quy định rõ mà thường sẽ được từng gia đình sắp xếp cho phù hợp với thời gian sinh hoạt. 

    2. Nên cúng gì vào Tết Đoan Ngọ?

    Tết Đoan Ngọ cúng gì cũng không được quy định rõ. Đặc trưng của Tết Đoan Ngọ Việt Nam là hướng về cội nguồn, về cộng đồng nên  ông cha ta thường làm mâm cơm canh, bánh trái, chè xôi, trà rượu dâng cúng ông bà tổ tiên, thổ thần, đất đai viên trạch để cầu mong cho mưa thuận gió hòa, cây lành trái ngọt, nhà nhà yên vui. Vì vậy nên trong dân gian mới có câu:

     "Tháng tư đong đậu nấu chè

    Ăn Tết Đoan Ngọ trở về tháng năm.”

    Lễ mùng 5 tháng 5 bao gồm một số thứ thường không được quy định rõ ràng, nhưng thay đổi theo từng vùng. Tùy theo quan niệm của từng vùng miền mà lựa chọn mâm cỗ cúng ông bà, tổ tiên khác nhau trong ngày Tết Đoan ngọ. Tuy nhiên, các lễ vật chính phải đảm bảo như: hương, hoa, vàng mã, nước, rượu nếp.

    Mâm cúng Truyền thống gồm:

    • Một mâm cơm chay

    • Các loại bánh chay, xôi chay, nước, rượu nếp, bánh tro, chè

    • Mâm hoa quả ngũ sắc có đủ năm vị là, cay, chua, đắng, mặn, ngọt
    • Hương hoa 
    • Ba chén rượu ba màu trắng, đỏ, vàng, trong rượu có pha một chút hùng hoàng
    • Ba chén nước trà ba hương vị khác nhau, cùng vàng thuyền, vàng thỏi, vàng lá
    • Có thể mua một chút vàng mã

    2.1 Mân cúng đặc trưng của Miền Bắc 

    Mân cúng của miền Bắc không thể thiếu cơm rượu nếp. Theo quan niệm dân gian, vị nồng của cơm nếp hòa với men cay của rượu sẽ có tác dụng loại bỏ những loài ký sinh có hại trong cơ thể. Cơm rượu nếp của người miền Bắc thường được làm từ gạo nếp lức hoặc gạo nếp cẩm. Tuy nhiên, để đạt được hương vị thơm ngon nhất, mọi người thường dùng gạo nếp cẩm - nhất là gạo nếp cẩm Tây Bắc để làm thành cơm rượu nếp cẩm trong ngày Tết Đoan Ngọ. Cơm rượu miền Bắc thường rời, hạt nếp không quá mềm và vị rượu nồng hơn 2 miền còn lại.


    Trong khi đó, hoa quả được chọn để cúng và ăn trong ngày Tết Đoan Ngọ tại miền Bắc chủ yếu là các loại quả mùa hè có tính nóng, tươi ngon và có vị chua chua, thơm nức. Đó là những trái mận, đào, vải, chôm chôm, xoài, dưa hấu… đặc biệt là mận, đào, vải bởi nơi đây có những vùng trồng mận, đào, vải rất nổi tiếng như mận Sơn La, vải Thanh Hà, đào Lạng Sơn… Nếu thiếu đi những thứ hoa quả này thì Tết Đoan Ngọ của người miền Bắc sẽ mất đi nhiều ý nghĩa của nó.

    Món bánh gio cũng không thể thiếu trong Tết Đoan Ngọ của miền Bắc. Bởi người ta tin rằng khi ăn loại bánh này, bệnh tật sẽ tiêu tan hết. Đây là loại bánh tương tự như bánh ú của người miền Nam nhưng không có nhân và ăn kèm mật mía. Ngoài ra, riêng người Nùng ở Mường Khương - Lào Cai còn làm bánh khúc để dâng cúng tổ tiên, thần thánh trong dịp Tết giết sâu bọ.

    2.2 Mân cúng Miền Trung Tết Đoan Ngọ

    Đối với miền Trung, món cơm rượu nếp trong lễ cúng Tết Đoan Ngọ người ta chỉ sử dụng nếp trắng bình thường và cơm rượu được nén thành từng khối chứ không rời như miền Bắc.

    Chè kê ở Huế rất đặc biệt vì thường ăn kèm với bánh tráng mè, khi ăn dùng bánh tráng để xúc thay cho muỗng, thìa. Vị giòn của bánh tráng sẽ nhanh chóng hòa lẫn với vị ngọt của đường, vị dẻo thơm của kê, mùi thơm của dầu chuối và vị cay thoang thoảng của gừng tươi khiến món ngon càng thêm hấp dẫn. Món ăn có tác dụng bồi bổ khí huyết, thanh nhiệt, giải độc, thích hợp cho tiết trời oi bức dịp Tết Đoan Ngọ.

    2.3 Mân cùng miền Nam Tết Đoan Ngọ

    Cũng giống như miền Bắc và miền Trung, lễ cúng Tết diệt sâu bọ của người miền Nam không thể thiếu món cơm rượu nếp. Người miền Nam thường chỉ dùng nếp trắng để chế biến thành cơm rượu, đặc biệt hơn, cơm rượu Nam Bộ được viên thành những khối tròn chứ không rời như miền Bắc hay ép thành từng khối như miền Trung.

    Vào ngày Tết Đoan Ngọ, người miền Nam còn ăn cả chè trôi nước. Đây là phong tục hoàn toàn khác với miền Bắc, nơi thường cúng và ăn chè trôi nước vào ngày 3 tháng 3 Âm lịch (Tết Hàn Thực).

    Bánh ú Một món ăn truyền thống khác trong ngày Tết Đoan Ngọ của người dân miền Nam, một phiên bản khác của bánh gio miền Bắc. Bánh ú của người Nam Bộ thường có hình chóp, to bằng nắm tay người lớn, bên ngoài gói bằng lá, bên trong là bột nếp và nhân đậu xanh. Bánh có màu vàng sẫm, có vị mát lạnh, được nhiều người ưa thích trong những ngày nắng nóng, cắn một miếng, bạn sẽ cảm nhận bột bánh mềm, dẻo, phần nhân bên trong có vị ngọt thanh dễ chịu.

    Miền Nam được coi là vựa trái cây lớn nhất cả nước nên trong ngày Tết Đoan Ngọ, người dân Nam bộ không chỉ chuẩn bị lễ cúng với hoa quả rất đa dạng các loại trái cây mà vùng này có.

    Tác giả: Bảo Châu

    Đánh giá bài viết
    Chia sẻ bài viết
    Xếp hạng: 4.5 · 2 đánh giá
    Bình luận

    Tin cùng chuyên mục

    Tại sao lại dùng hoa cúc vàng và hoa cúc trắng để thắp hương?
    Phong tục tập quán - 2021-06-07 13:31:46.0
    Hoa cúc có rất nhiều ý nghĩa và còn là biểu tượng cho sự trường tồn, đặc biệt hoa cúc còn được gọi là hoa phú quý đem đến nhiều tài lộc cũng như niềm vui trong năm mới cho mọi nhà. Tuy nhiên, nhiều người vẫn chưa hiểu tại sao lại dùng hoa cúc vàng và hoa cúc trắng để thắp hương.
    Cách trải bài tarot về tình yêu
    Phong tục tập quán - 2021-06-02 16:13:59.0
    Để có thể bói bài tình yêu Tarot được chính xác. Thì ngoài ý nghĩa của những lá bài mà bạn rút được. Bạn cũng cần phải quan tâm đến câu hỏi của người được bói. Vậy, khi bạn đi xem bói bài tình yêu Tarot bạn cần phải đặt câu hỏi ra sao?
    Cách tính Ngày Đại An, Lưu Niên, Tốc Hỉ, Xích Khẩu, Tiểu Cát, Không Vong theo Khổng Minh
    Phong tục tập quán - 2021-05-29 14:02:07.0
    Lục diệu là một trong những môn mà người đời sau tìm thấy được trong tài liệu của ôn. Vậy ngày Lục Diệu là gì, cách tính Ngày Đại An, Lưu Niên, Tốc Hỉ, Xích Khẩu, Tiểu Cát, Không Vong theo Khổng Minh trên bàn tay dựa vào lục diệu như thế nào
    Phương pháp tính Ngày, Giờ theo Khổng Minh Lục Diệu
    Phong tục tập quán - 2021-05-16 09:42:18.0
    Khổng Minh là tự của Gia Cát Lượng, một nhà quân sư nổi tiếng sống ở nhà Thục Hán, thời Tam Quốc. Ông có tài tính toán như thần, dự đoán được những điều sắp xảy ra, thông tỏ lý lẽ huyền vi ở trong càn khôn vũ trụ.
    Cách tính Hạn Kim Lâu
    Phong tục tập quán - 2021-05-12 06:20:09.0
    Theo quan niệm tính tuổi Kim Lâu rất quan trọng đến các việc cưới hỏi, làm nhà… Nếu như phạm phải Kim Lâu thì có thể người phạm sẽ gánh chịu những hậu quả nặng nệ nhẹ hao tiền, tốn của, nặng thì công danh sự nghiệp tiêu tan thâm chí có thể là liên quan tới vấn đề sinh tử.
    Hạn Kim Lâu là gì? Có Những loại Hạn Kim Lâu nào?
    Phong tục tập quán - 2021-05-11 21:33:45.0
    “Lấy vợ xem tuổi đàn bà, làm nhà xem tuổi đàn ông”. Con gái lấy chồng theo quan niệm dân gian không được tổ chức cưới vào năm tuổi Kim Lâu. Vậy tuổi hạn Kim Lâu là gì, có những loại Hạn Kim Lâu nào?
    Sao hạn là gi?
    Phong tục tập quán - 2021-05-11 10:19:36.0
    Mỗi năm bạn sẽ đối diện với một sao hạn hoàn toàn khác nhau. Trong năm gặp phải sao chiếu mệnh xấu thì cúng sao giải hạn để cầu bình an và may mắn. Vậy sao hạn là gì? Ý nghĩa của các sao hạn là gì? Mời các bạn cùng Lịch Vạn Niên 365 tham khảo bài viết dưới đây.
    24 Tiết Khí là gì, ý nghĩa 24 Tiết Khí và Cách tính 24 Tiết Khí trong Lịch Vạn Niên
    Phong tục tập quán - 2021-05-08 08:40:45.0
    Mỗi năm có 24 tiết khí tương ứng với bốn mùa xuân hạ thu đông. Vậy 24 Tiết Khí là gì, ý nghĩa 24 Tiết Khí và Cách tính 24 Tiết Khí trong Lịch Vạn Niên. Cùng Lịch Vạn Niên 365 theo dõi bài viết dưới đây sẽ giải thích chi tiết thế nào là tiết khí cũng như ý nghĩa của từng tiết khí trong năm.
    Cách tính Lịch Nhật Bản theo Niên Hiệu và các ngày lễ lớn trong năm của người Nhật
    Phong tục tập quán - 2021-05-08 08:06:11.0
    Hiên tại thì các giấy tờ ở Nhật hầu hết vẫn sử dụng năm ghi theo niên hiệu (年号) được đặt theo các thời kỳ của Nhật hoàng. Vì vậy đối với những người nước ngoài, trong đó có Việt Nam thì sẽ gặp rất nhiều khó khăn khi phải tự điền thông tin như ngày tháng năm sinh của mình, bố, mẹ và các người thân trong gia đình trong các tờ khai như: giấy tờ khai phù dưỡng, khai giảm thuế,…Cùng Lịch Vạn Niên 365 tìm hiểu nhé.
    Thuật chiêm tinh Trung Quốc và sự hình thành Lịch Vạn Niên của người Trung Quốc
    Phong tục tập quán - 2021-05-07 08:53:46.0
    Lịch vạn niên là cuốn lịch pháp bắt nguồn từ Trung Quốc, được soạn theo chu kì ngày tháng năm dựa theo thuyết âm dương ngũ hành và quy luật tương sinh tương khắc...Vậy sự hình thành lịch vạn niên như thế nào? Trong bài viết dưới đây, Lịch Vạn Niên 365 sẽ chia sẻ những thông tin về sự hình thành lịch vạn niên của người Trung Quốc và thuật chiêm tinh Trung Quốc.
    Chia sẻ